اضافه‌کاری (Überstunden) چیست؟
اضافه‌کاری یعنی بیش از ۴۰ ساعت قانونی در هفته کار کنید. کارفرما نمی‌تواند شما را به اضافه‌کاری نامحدود وادار کند: حداکثر ۲۰ ساعت اضافه‌کاری در هفته مجاز است. کل ساعات کار، با اضافه‌کاری، نباید از ۱۲ ساعت در روز و ۶۰ ساعت در هفته بیشتر شود و میانگین ساعات کار در ۱۷ هفته نباید از ۴۸ ساعت در هفته فراتر رود. قانون ساعات کار در موارد خاص استثناهایی را مجاز می‌داند. اگر مطمئن نیستید این استثناها شامل شما می‌شود یا نه، به شورای کارکنان، اتحادیهٔ کارگری یا اتاق کارگران مراجعه کنید.
آیا می‌توانید اضافه‌کاری را رد کنید؟
اگر دلیل شخصی موجه داشته باشید، می‌توانید اضافه‌کاری را رد کنید؛ مثلاً اگر باید طفل خود را از کودکستان بیاورید و راه دیگری ندارید. اگر در یک هفته ۵۰ ساعت یا در یک روز ۱۰ ساعت کار کرده باشید، حق دارید بدون توضیح، ساعات اضافی دیگر را رد کنید. به این دلیل نباید با شما تبعیض شود؛ اگر به همین دلیل اخراج شوید، می‌توانید ظرف دو هفته در محکمه به آن اعتراض کنید.
اگر در یک روز ۱۰ ساعت یا در یک هفته ۵۰ ساعت کار کرده باشید، می‌توانید بدون توضیح ساعات اضافی را رد کنید.
برای اضافه‌کاری چه حقی دارید؟
برای هر ساعت اضافه‌کاری حق دارید ۵۰ درصد بیشتر از مزد عادی ساعتی دریافت کنید. قراردادهای جمعی کار ممکن است افزودهٔ بیشتری پیش‌بینی کنند، مثلاً برای اضافه‌کاری در روز یکشنبه یا روزهای رخصتی.
اضافه‌کاری معمولاً با پول پرداخت می‌شود، اما می‌توانید با کارفرما توافق کنید که به جای پول، وقت آزاد بگیرید. در این صورت افزوده هم در ساعات آزاد حساب می‌شود: یک ساعت اضافه‌کاری با ۵۰ درصد افزوده یعنی یک و نیم ساعت وقت آزاد. ترکیب هر دو هم ممکن است: بخشی از ساعات با وقت آزاد جبران شود و بقیه با افزوده پرداخت شود.
بسیاری از قراردادها مهلت مطالبه دارند. یعنی باید مزد ساعات اضافی و اضافه‌کاری را در مهلت تعیین‌شده به‌صورت کتبی از کارفرما بخواهید. اگر به‌موقع این کار را نکنید، حق دریافت پول آن ساعات را از دست می‌دهید. بنابراین بهتر است درخواست را با پست ثبت‌شده بفرستید تا مدرک داشته باشید.
چه کسی ساعات کار را ثبت می‌کند؟
کارفرما موظف است ساعات کار شما را ثبت کند. اگر درخواست کنید، باید ماهی یک بار آن را رایگان به شما بدهد. توصیه می‌شود این درخواست را هم با پست ثبت‌شده بفرستید.
کار نیمه‌وقت (Teilzeit) چیست؟
اگر ساعات کار هفتگی معمول شما کمتر از ساعات معیار در رشتهٔ کاری‌تان باشد – مثلاً ۳۵، ۱۷ یا ۵ ساعت در هفته – شما نیمه‌وقت کار می‌کنید. به‌عنوان کارمند نیمه‌وقت همان حقوق و وظایف کارمندان تمام‌وقت را دارید. اگر بخواهید ساعات کار خود را تغییر دهید، مثلاً از ۳۰ به ۲۵ ساعت در هفته کاهش دهید، باید با کارفرما به‌صورت کتبی توافق کنید. کارفرما همچنین باید وقتی جای کار با ساعات بیشتر اعلان می‌کند، به شما اطلاع دهد.
کار حاشیه‌ای (geringfügige Beschäftigung) چیست؟
کار حاشیه‌ای وقتی است که درآمد ماهانهٔ شما از سقف معینی بیشتر نشود. این سقف هر سال تغییر می‌کند و در سال ۲۰۲۵، ۵۵۱٫۱۰ یورو بود.
طبق حقوق کار، کار حاشیه‌ای نوعی کار نیمه‌وقت به شمار می‌آید و کارکنان همان حقوق و وظایف دیگر کارکنان نیمه‌وقت را دارند: ادامهٔ پرداخت معاش هنگام بیماری، پنج یا شش هفته رخصتی سالانهٔ باحقوق برای هر سال کاری، رخصتی مراقبت، پول پایان کار و مانند آن. تفاوت در بیمهٔ اجتماعی است: در کار حاشیه‌ای بیمهٔ اجتماعی کامل ندارید، بلکه تنها بیمهٔ حوادث دارید. برای بیمهٔ صحی و تقاعد می‌توانید با ثبت‌نام نزد صندوق بیمهٔ صحی اتریش (ÖGK) خود را داوطلبانه بیمه کنید.