اگرچه طلاق لزوماً به معنای فاجعهٔ مالی نیست، واقعیت این است که پس از طلاق هر دو همسر اغلب امکانات کمتری نسبت به قبل دارند. دلیلش تنها تقسیم دارایی نیست، بلکه هزینههای کلی و تغییر شرایط زندگی هم هست.
دارایی جدا در دوران ازدواج، اما نه پس از طلاق
در دوران ازدواج در اتریش اصل جدایی داراییها برقرار است: هر همسر مالک دارایی خود میماند و آزادانه از آن استفاده میکند. اما هنگام طلاق اصل دارایی مشترک اجرا میشود که بر اساس آن هر آنچه در دوران ازدواج با هم به دست آمده تقسیم میشود. بیشتر سوءتفاهمها درست همینجا پیش میآید.
بسیاری گمان میکنند تنها چیزی تقسیم میشود که رسماً به نام هر دو باشد، اما این درست نیست. در طلاق تعیینکننده نیست که چه کسی پول را درآورده، چه کسی پسانداز کرده یا دارایی به نام چه کسی ثبت شده – مهم این است که چه زمانی به دست آمده است.
در طلاق تعیینکننده نیست که چه کسی پول را درآورده، بلکه این است که دارایی چه زمانی به دست آمده است.
چه چیزی دارایی مشترک به شمار میآید؟
هر آنچه همسران در دوران ازدواج به دست آورده یا پسانداز کردهاند، و نیز داراییای که با هم در بهدستآوردنش سهم داشتهاند، دارایی مشترک به شمار میآید. قانون میان وسایل استفادهٔ زناشویی (چیزهایی که به زندگی مشترک خدمت کردهاند، مانند خانهٔ مشترک، فرنیچر و لوازم خانگی) و پسانداز زناشویی (پول، سرمایهگذاری و پساندازهایی که در دوران ازدواج پدید آمده) فرق میگذارد.
یک باور نادرست رایج در زوجهایی دیده میشود که یکی از همسران تنها نانآور خانواده بوده است. محکمهها معمولاً از این فرض آغاز میکنند که سهم همسران برابر است، حتی اگر یکی کار کرده و دیگری خانهداری یا مراقبت از اطفال را بر عهده داشته است. به همین دلیل دارایی اغلب نصفنصف تقسیم میشود، مگر اینکه شرایط استثنایی تقسیم دیگری را توجیه کند.
بدهیهای مشترک، مانند قرضهٔ آپارتمان یا خانه، نیز در نظر گرفته میشوند.
چه چیزهایی هنگام طلاق تقسیم نمیشوند؟
داراییای که به ازدواج آورده شده تقسیم نمیشود؛ یعنی چیزهایی که همسران پیش از ازدواج داشتند، مانند خانه یا پسانداز. همین قاعده برای پول یا اشیایی است که یکی از همسران در دوران ازدواج از شخص سوم به ارث برده یا هدیه گرفته است. همچنین وسایل استفادهٔ شخصی یا کار حرفهای یکی از همسران، و نیز شرکت و آنچه به آن تعلق دارد، تقسیم نمیشوند.
اگر همسران به توافق نرسند چه میشود؟
اگر توافق ممکن نباشد، محکمه دربارهٔ تقسیم دارایی تصمیم میگیرد. روند قضایی تقسیم تنها پس از قطعیشدن طلاق آغاز میشود و باید حداکثر تا یک سال پس از قطعیشدن طلاق درخواست شود.
محکمه داراییها و بدهیها را بر پایهٔ اصل انصاف و با در نظر گرفتن شرایط مشخص هر دو همسر تقسیم میکند. در صورت نیاز کارشناسان برای تعیین ارزش داراییها گماشته میشوند. تصمیم نهایی با محکمه است و میتوان علیه آن اعتراض کرد.

